Hello world, Tèo vừa mới quay trở về với thực tại sau 10 ngày tu tập khoá thiền Vipassana. Phải nói đây là khoảng thời gian đặc biệt nhất mà Tèo từng trải qua trong đời trong suốt hơn ba mươi mùa xuân. Nói nó đặc biệt cũng đúng, mà kì diệu cũng đúng vì trong khoảng thời gian ấy, Tèo được xuyên qua với vô vàn cảm xúc khác nhau. Chị em có từng nghe đến việc Nhịn ăn 21 ngày, 49 ngày mà vẫn tỉnh táo chưa? Hay việc chú Vũ Trung Nguyên sau khi xuống núi nói những điều mà người khác cho rằng bị tâm thần, rằng chú biết hết tất cả mọi thứ trên đời? Tèo đã thực chứng những điều ấy, có thể là không sâu sắc bằng, nhưng Tèo tin là những điều đó là sự thật. Tèo đã từng tham dự hai khoá thiền ngắn ngày trước đó, theo phương pháp của Bắc Tông, Tèo không phê phán bất kì một phương pháp thiền nào cả, vì mỗi loại có mỗi cái hay riêng, nhưng Vipassana là một điều hoàn toàn khác biệt. Chính vì thế, Tèo muốn chia sẻ hành trình này qua đôi dòng chữ với hi vọng chị em sẽ hiểu rõ hơn về Vipassana, hiểu rõ hơn về thiền.
Trước khi đọc bài viết này, Tèo muốn làm rõ với chị em rằng, đã có người tham gia rồi, có người chưa, có người trải nghiệm cảm giác này nhưng người khác lại cảm giác khác, tất cả đều vô thường, không ai giống ai. Nên mong chị em đọc bài viết này không phán xét, dù chị em có tin hay không. Và do nhiều cảm xúc quá nên Tèo sẽ chia ra làm 3 phần để mọi người dễ hình dung hơn. Nào, let’s go!!!
Phần 1: VIPASSANA CÓ NHỮNG GÌ TRONG ĐÓ?
- GHI DANH: Đầu tiên, chị em đăng kí khoá thiền online trên trang web chính thức của tổ chức tại https://www.dhamma.org/ hoặc https://vipassana.vn/. Thông thường, sẽ phải đăng kí trước một tháng, nếu đông có thể hai tháng để ban tổ chức sắp xếp con người. Một trung tâm thiền với sức chứa có hạn nên sẽ không thể nào nhận bao nhiêu cũng được, vậy nên nếu chị em xác định tham gia, chẳng hạn như Tèo, muốn đi vào tháng 8 sẽ đăng kí vào tháng 6. Có nhiều địa điểm cho chị em chọn, Thủ Đức, Đồng Nai, Tây Ninh, Buôn Mê Thuột, Hưng Yên…Đợt này Tèo được tu tập tại Tịnh Xá Ngọc Thành ở Thủ Đức, nơi đây theo Tèo biết là nơi tổ chức khoá Thiền Vipassana đầu tiên tại Việt Nam.
- NƠI LƯU TRÚ:
- Nơi mà Tèo được theo học là một tịnh xá khá rộng, Tèo cũng không biết sao lại lấy tên là Tịnh Xá nhưng Tèo có đọc lịch sử thì thấy đây là nơi tu tập của các vị nữ tăng sĩ, trong đó có vị Ni Sư Trưởng Huỳnh Liên (tên con đường Ni Sư Huỳnh Liên ở Tân Bình í). Tịnh xá có tuổi đời gần 70 năm, không hiện đại và đẹp như các chùa khác nhưng đầy đủ tiện nghi. Trước khi chính thức vào tu tập, ban tổ chức sẽ cho chị em đọc lại thông tin đầy đủ một lần nữa và kí vào một bản cam kết, tôi đã hiểu rõ thông tin và cam kết tham gia trọn vẹn 10 ngày tại nơi đây.
- Mỗi chị em được phát một chìa khoá với tủ đựng đồ mang số thứ tự của chính mình, ở đó sẽ gởi hết tất cả các thiết bị điện tử từ điện thoại, máy tính, đồng hồ, ví cá nhân…còn lại, chị em chỉ được mang quần áo và đồ dùng cá nhân để sinh hoạt. Khu nam và khu nữ được tách biệt hai bên điện chính, chỗ ngủ là một giường sắt có nệm nhỏ ở trên, một gối, một mền, điều này làm Tèo liên tưởng đến thời còn đi học quân sự, chỉ là giường không có tầng thôi. Không biết công đức vô lượng thế nào, mà Tèo được xếp vào ở chung phòng với một vị chư Tăng. Đối với các vị tăng theo học thiền sẽ được ban tổ chức sắp xếp ở riêng một phòng, Tèo tình cờ may mắn được lưu trú ở chỗ đó, toilet riêng, chỗ giặt riêng và ít người, ngoài Tèo và chư tăng kia còn có một cậu em nữa. Ở phòng lớn còn lại mọi người có khu tắm giặt chung, mà mấy chục người cùng làm một lúc chắc chắc phải đợi. Công nhận Tèo may mắn thật đấy :))) Điều làm Tèo bất ngờ nhất là phòng nào cũng có máy lạnh, được bật vào hai thời trưa tối, thế là bao nhiêu cái nóng bức của Sài Gòn đều được giải quyết, an tâm tu tập. Nói chung là đầy đủ và sạch sẽ, không như tưởng tượng của Tèo trước đây.
Giường ngủ của các thiền sinh- ĂN UỐNG
- Hầu như tất cả các khoá thiền đều sử dụng thực phẩm chay, này không phải bàn cãi rồi chị em nhỉ. Thiền sinh chỉ được ăn vào hai buổi sáng và trưa, sáng bắt đầu từ 6h30 đến 8h00, trưa từ 11h-12h. Sau giờ đó sẽ không dùng bất cứ bữa nào nữa. Tuy nhiên, đối với các thiền sinh mới, ban tổ chức có chuẩn bị trái cây và sữa dành cho buổi chiều vào lúc 17h00 đến 18h00, chắc là sợ mấy chị em bị đói bụng không tu tập nổi nên phải bố trí, còn lại các thiền sinh cũ không được dùng.
- Mỗi người sẽ được phát cho một khay đựng thức ăn, một chén, một tô, một dĩa, một đũa, một ly, một khăn. Sau khi dùng xong sẽ tự rửa, phần dùng của người nào người đó tự xử, khu bồn rửa chén được đặt ngay bên cạnh phòng ăn. Rửa xong, các chị em xếp lại ngay ngắn chỗ ngồi theo thứ tự của chính mình, lần sau, đúng giờ đúng vị trí mà dùng.
- Về phần đồ ăn theo Tèo đánh giá chất lượng 5 sao, các anh chị hậu cần nấu cực kì ngon. Ban đầu, Tèo cứ nghĩ ăn chay theo kiểu chùa có cái gì sẽ dùng cái nấy, cũng sẽ không quá cầu kì và chất lượng nhưng lần này lại khác. Khẩu phần ăn lúc nào cũng đầy đủ các món: Món chính, món rau, món canh và tráng miệng, trái cây, ở đây còn đầy đủ hơn ở nhà nữa chời. Mà cái Tèo kết nhất là cách nêm nếm của đội hầu cần thế nào mà ăn vừa miệng lắm, những ngày đầu Tèo lúc nào cũng múc nguyên tô đầy, ăn xong muốn ná thở, lúc lên thiền thì buồn ngủ vô cùng :))) Tèo nói 5 sao là vì nguyên liệu cũng rất chất lượng: nấm đùi gà, đông cô, hạt sen, táo đỏ, kĩ tử….chẳng khác gì các nhà hàng chay bên ngoài. 10 ngày là 10 món khác nhau, không trùng lặp, nên chẳng bao giờ có cảm giác bị ngán, thực sự respect cách ban tổ chức lo mảng ăn uống cho thiền sinh.
- Có một chi tiết khá thú vị, đợt này tham dự có tầm 8 bạn Tây, vì đây là chương trình song ngữ nên welcome hết tất cả thiền sinh trong và ngoài nước. Trong đó có một gã tên là Stephen, gã này hài, Tèo gọi là ông Tây Béo, xin lỗi vì đã body samsung :)))) Gã có khuôn mặt tròn, thân hình ú na ú nần, tóc nâu, râu thì xuồm xoàn, hai tay gã xăm kín chằng chịt nét mực, vẻ ngoài bặm trợn cũng không thể che giấu được sự hài hước của gã. Không biết cuộc đời đã đối xử với gã thế nào để gã có mặt tại đây, mỗi giờ ăn luôn đến muộn 15 phút, gã lấy mỗi thứ có chút, nhìn gã vừa ăn vừa thở dài mà mắc cười, chắc do bên trời Tây ăn hambuger, xúc xích, đồ xông khói quen rồi nên qua Việt Nam lại dùng đồ chay nữa nên không hợp khẩu vị. Còn có một gã khác tên là Nicolas, cũng tóc râu và tóc dài, xoăn, nhìn khá giống chúa Jesus, gã không biết xài đũa nên mấy món gắp sợi gã chịu chết, mà đồ ăn sáng toàn bún, mì, hủ tiếu, bánh canh…thế là gã xin ban tổ chức một cái hộp, giờ trưa đựng cơm cho giờ sáng, chỉ dùng được cái muỗng để gắp thức ăn, hài không chịu nỗi :))
Giường ngủ của các thiền sinh
- THIỀN ĐƯỜNG: nơi hành thiền mỗi ngày của chị em là một hội trường rộng lớn được lót gạch men sáng. Trong đó ai cũng được phát các đệm ngồi, những người già hoặc ai có nhu cầu, ban tổ chức sẽ xếp một cái thanh sắt có gắng gối phía sau để giảm đau lưng. Gã Tây Béo Stephen một mình gã xài 1 cái ghế, 2 cái nệm, và 6 cái gối nhỏ, gã lót đủ chỗ, nào lưng, nào gót chân, nào đầu gối, chắc một mình gã xài tốn đồ bằng 4 người :))) Thiền đường bố trị máy lạnh và quạt đầy đủ, chắc chắn đảm bảo chị em không cảm thấy nóng nực khi hành thiền. Và hầu như sẽ luôn đóng cửa và phủ rèm, bật đèn vàng dịu nhẹ trong những giờ thiền, tăng sự hiệu quả của việc tu tập.
- THỜI KHOÁ BIỂU: chị em xác định tham gia khoá thiền Vipassana thực hành liên tục từ sáng sớm đến tối: 4h30-6h30, 8h-11h, 13h-17h, 18h-21h, trong đó có 3 kì thiền chung tất cả mọi người tại thiền đường vào sáng trưa và tối, mỗi kì được kéo dài một tiếng, còn lại có thể thiền ở thiền đường hoặc phòng riêng tuỳ vào sự lựa chọn của chị em. Tất nhiên sẽ luôn có những khoản nghỉ ngắn vào giữa mỗi kì, và khi có vấn đề gì đó cá nhân, chị em có quyền được rời thiền đường, tuy nhiên, kì thiền chung một tiếng thì không được phép. Lại là gã Tây Stepehn béo, chưa bao giờ thấy gã có mặt ở thiền đường ngoài ba tiếng thiền chung với tất cả, không biết gã ở phòng thiền hay ngủ nữa :)))
- Trước mỗi sự kiện gì đó luôn có tiếng chuông để báo cho chị em, chuông thức dậy, chuông nghỉ ngơi, chuông ăn sáng ăn trưa, dùng trà chiều…21h về phòng đánh răng xong là ba thầy phòng Tèo trò tắt đèn đi ngủ, nên ai cũng thính, chuông mà đánh một phát là tỉnh ngay hết. Hầu như suốt 10 ngày, ba thầy trò chưa bao giờ chậm trễ một phút, một giây nào của toàn khoá cả.
- NGUYÊN TẮC CHÍNH VÀ QUAN TRỌNG NHẤT: NOBLE SILENCE (sự im lặng thánh thiện), tất cả thiền sinh tham dự phải tuyệt đối giữ im lặng trong suốt thời gian lưu trú tại nơi đây. Không ai được nói, dùng cử chỉ, ra dấu, thậm chí là nhìn nhau, ngay cả các giường cũng được ngăn cách bằng các vách ngăn khi ngủ. Đến giờ ăn mỗi người một khay, về đúng tại bàn, lẳng lặng dùng bữa, xong lên phòng rồi thiền, không ai được hó hé bất kì một lời nào. Đó là một nguyên tắc mà sau này khi xong khoá Tèo mới thấy nó tác dụng thế nào, và Tèo cũng chưa bao giờ thấy rằng mình im lặng lâu như thế. Không điện thoại, không máy tính, không công việc, không giao tiếp với ai, một sự im lặng tuyệt đối. Ah, chị em có vấn đề có thể hỏi trực tiếp tham vấn với thầy cô hoặc ban quản lí, còn lại không có sự tương tác nào giữa các thiền sinh với nhau.
- Sẽ có một thầy và một cô hướng dẫn cho chị em, đợt này là hai thầy cô khá lớn tuổi người Việt Nam, thầy phụ trách thiền sinh nam và giao tiếp với các bạn nước ngoài, cô phụ trách giải đáp cho thiền sinh nữ. Tèo nghe đâu, có những khoá khác sẽ có các thầy cô ở nước ngoài về hướng dẫn, và chương trình ấy sẽ có phiên dịch. Chị em đừng nghĩ đi thiền thì người hướng dẫn là các thầy chùa hoặc ni cô nha, sai lầm đấy, họ cũng là những người bình thường như mình, chỉ là có chuyên môn cao trong việc hành thiền. Ngay cả ngài Goenka, người có ảnh hưởng rất lớn đối với thiền Vipassana ở Ấn Độ và là mang tư tưởng Vipassana về Việt Nam cũng là một doanh nhân như bao người khác. Thế mới hiểu tại sao Tèo lại nói Vipassana khác biệt hoàn toàn so với những khoá thiền trước đây Tèo tham dự rồi chứ.
- Hầu như không có bất kì một nghi lễ tôn giáo nào diễn ra trong 10 ngày này. Điều duy nhất là trước khi bắt đầu và kết thúc mỗi kì thiền, sẽ có một đoạn ghi âm phát ra từ thầy Goenka, đó là giáo huấn của Đức Phật bằng tiếng Bali hay Hindu. Mà giọng thầy trầm, mạnh, ban đầu Tèo nghe mà cảm tưởng đến một con sử tử đang gầm ở sơn lâm yên tĩnh nào đó. Tèo không hiểu, nhưng nói chung là nó mang ý nghĩa yêu thương, giúp đời, tu tập, vân vân, mây mây. Nghe vậy chứ, những lúc ngồi không nỗi, chỉ mong được nghe tiếng của thầy vang lên để còn kết thúc, xuống nằm nghỉ một chút, tấm thân này hết chịu nổi rầu :)))
- KINH PHÍ: việc tham dự khoá thiền Vipassana không lấy của chị em một đồng nào cả, tất cả đều được cúng dường từ tâm, người cũ ủng hộ cho người mới, bao nhiêu cũng được. Nói không phải so sánh chứ Tèo thấy nó chất lượng hơn rất nhiều so với việc đi học một khoá chữa lành nào đó.
Cũng khá là đầy đủ những thông tin mà Tèo nhớ được, cơ bản là như thế. Có thể là ở những địa điểm khác, cơ sở vật chất sẽ khác, đồ ăn của sẽ khác, nhưng ở trên là toàn bộ những gì Tèo đã trải qua. Tèo rất, rất hài lòng về điều kiện sinh hoạt cho các thiền sinh, đầy đủ, không thiếu bất cứ thứ gì. Xin gởi lời cảm ơn sâu sắc đến ban tổ chức, thầy cô, các anh chị hậu cần và quản lí, họ đã làm việc cật lực để những thiền sinh như Tèo được tu học được trọn vẹn.
Cầu cho tất cả được thanh tịnh
Cầu cho tất cả được bình an
Cầu cho tất cả được hạnh phúc
Sadhu!!! Sadhu!!! Sadhu!!!
